Harener Historische Reeks nr 8

Naar school in Haren
Hilbrand Polman
Harener Historische Reeks nr 8, Haren 1992
Boekhandel Boomker Haren in samenwerking met Knoop Haren BV
ISBN 90.71809.22.6
Tot stand gekomen met financiële steun van de gemeente Haren

In 1798 waren er in de gemeente Haren (inclusief Helpman) vier schooltjes. De kwaliteit van het onderwijs was matig en de schoolgebouwen waren ook niet al te best. Vooral door toedoen van schoolopzieners als Th. Van Swinderen en R.G. Rijkens komt er verbetering. De Volksschool floreert, maar brengt wel uitsluitend – niet atheïstisch – openbaar onderwijs. Daartegen ontstaat vanuit protestantse hoek verzet. In 1900 bezoeken ongeveer 1000 leerlingen de scholen in de gemeente. Dat zijn dan nog allemaal openbare scholen. Elk dorp heeft zijn school: Haren, Onnen, Glimmen, Noordlaren en Helpman. In 1901 komt er in Haren de eerste bijzondere school aan de Kerkstraat. In 1913 krijgt Onnen een gereformeerde school. De openbare school in Onnen wordt in 1927 opgeheven. De gemeente heeft dan inmiddels de Tuindorpschool geopend. Zeer bijzonder en met veel juridische strijd verloopt de stichting van een Hervormde school. Uiteindelijk komt de school er door persoonlijk ingrijpen van de (Hervormde) minister. In het boek komen ook de ontwikkelingen in het onderwijs in de tweede helft van de 20e eeuw aan de orde: de schoolgrenzen, de stichting van kleuterscholen, de vorming van de basisscholen, de vorming van een Katholieke school en van een Jenaplanschool.